KONU ANLATIMI TÜRKÇE

SÖZCÜKTE ANLAM

Gerçek Anlam

Bir sözcüğün söylendiğinde akla gelen ilk anlama gerçek anlam denir.

Örnekler;

 icon-rightarrow Sıcak yemek yemeyeli epey oldu gerçek anlam

 icon-rightarrow   Şehrin dar sokaklarında durmadan dolaşıyordu. gerçek anlam

 icon-rightarrow   Yağmurda dışarda kaldığından ıslandı. gerçek anlam

 icon-rightarrow   Camları sildim. gerçek anlam

Mecaz Anlam

Gerçek anlamın dışında kullanılan sözcüklere mecaz anlamlı sözcükler denir.  

Örnekler ;

 icon-reply Bize sıcak davrandı.

 icon-replyDar düşünceleri ile herkesi sıkıyordu.

icon-reply Bu ağır sorumluluğu ben alamam.

icon-replyBu ince davranış kadının hoşuna gitmişti.

Terim Anlam

Bilim, sanat, spor ve meslek dallarıyla ilgili özel kavramları ifade eden sözcüklere terim anlamlı sözcükler denir.

Örnekler;

Derste üçgen açılarını hesapladık. Terim Anlam

Hücre konusu çok basit bir konu. Terim Anlam

icon-reply Top taça gitti. Terim Anlam

icon-replyHakem penaltı vuruşu olduğunu belirtti. Terim Anlam

icon-replyEdatlarla ilgili test çözüyoruz. Terim Anlam

icon-replyTürkiye’nin ovalarını tek tek saydı. Terim Anlam

icon-replyHastanın nabzı çok yüksek. Terim Anlam

Deyim Anlam

Mecaz anlam kullanılan ve deyim olan kelime gruplarına deyim anlam denir.

Örnekler;

icon-replyO kadar gezdik ki ayaklarıma kara sular indi.

icon-replyÖğrenci başarısıyla öğretmenin gözüne girdi.

icon-replyGelişini dört gözle bekledi.

Somut Anlam

5 duyu organımızın herhangi biriyle algılayabildiğimiz kavramlara somut anlam denir.

Somut anlam olması için illaki 5 duyu organımızın hepsiyle algılamamız gerekmez. En az biriyle algılamamız yeterlidir.

Örnekler;

icon-replyRüzgar, hava, nefes, ses, gürültü, tatlı, perde, ekşi, kalem, kitap, defter, bilgisayar ….

NOT: Sözcükler cümledeki anlamına göre somut veya soyut olabilirler.

Örnek;

icon-replyKara gününde yanımda olmayan dostum olamaz. Soyut Anlam

icon-replyKalem kara rengiyle dikkat çekmeyi başardı. Soyut Anlam

Soyut Anlam

5 duyu organımızdan hiç biriyle algılayamadığımız kavramları ifade eden sözcüklere soyut anlam denir.

Örnekler ;

icon-replyKin, nefret, aşk, hayal, sevgi, özlem, duygu, rüya …

Eş Anlamlı Sözcükler

Yazılışları ve okunuşları farklı ancak anlamları aynı olan sözcüklere eş anlamlı sözcükler denir.

Örnekler ;

icon-replyOkul-Mektep       

 Öğretmen-Muallim

icon-replyÖğrenci-Talebe

icon-replyFayda-Yarar

icon-replyKara-Siyah

icon-replyYaşlı-İhtiyar

icon-replyYaş-Islak

icon-replyÖzlem-Hasret

icon-replyYıl-Sene

icon-replyAk-Beyaz

icon-replyDüş-Rüya

icon-replyHediye-Armağan

icon-replyAl-Kırmızı

Zıt Anlam (Karşıt Anlam)

Anlam olarak birbirinin karşıtı olan sözcüklere zıt anlamlı sözcükler denir.

icon-replyIslak x Kuru

icon-replyGenç x Yaşlı

icon-replySoru x Cevap

icon-replyZayıf x Şişman

icon-replySert x Yumuşak

icon-replyUzun x Kısa

icon-replyKolay x Zor

Eş Sesli Kelimeler

Yazılışları ve okunuşları aynı olan anlamları farklı olan sözcüklere denir.

Örnekler ;

icon-replyYaz, Kaz, Yüz, Gül …

Çok Anlamlılık

Bir sözcüğün zaman içerisinde kazandığı yeni anlamlar olabilir.

Sözcükler farklı anlamlarda kullanılabilir.

Örnekler ;

icon-reply‘’Kurmak’’ kelimesinde çok anlamlılık örnekleri;

icon-replySaatin alarmını kim kurdu.

icon-replyYemek hazırlayıp sofrayı kurdu.

icon-replyBeraber iş ortaklığı kurdular.

icon-replyHayal kuranlar için para pul önemli değildir.

 Yakın Anlamlı Sözcükler

Aynı anlama gelmeyen ancak aralarında anlamsal bir yakınlık bulunan sözcüklere yakın anlamlı sözcükler denir.

icon-replyDost-Arkadaş

icon-replyYalan-Yanlış

icon-replyİyi-Güzel

icon-replySevinç- Mutluluk

icon-replyBakmak-Seyretmek

Yansıma Sözcükler

Doğadaki canlı ve cansız varlıkların çıkardıkları seslere yansıma sözcükler denir.

Doğadaki seslerin taklit edilmesiyle oluşur.

Örnekler;

icon-replySuyun şırıltısı eve kadar geliyor.

icon-replyBahçedeki uğultu odama kadar geliyor.

icon-replyTavandaki tıkırtılar herkesi rahatsız ediyordu.

icon-replyMusluk şıp şıp damlıyordu.

icon-replyBabam kapının gıcırtısına bir çare bulur.

NOT: Yansımalar ikileme oluşturularak da kullanılabilir.

Fokur fokur, küt küt,

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir