KONU ANLATIMI TÜRKÇE

CÜMLEDE ANLAM

Cümlede Anlam konusu içerisinde öğreneceklerimiz; Öznel, nesnel cümleler, sebep sonuç, amaç sonuç, şart sonuç cümleleri ,örtülü, nitel ve nicel anlam , genel özel anlam, doğrudan ve dolaylı anlatımdır.

ÖZNEL (Subjektif)

 icon-reply Kişiden kişiye değişen doğruluğu ya da yanlışlığı kanıtlanamayan kelimelerdir.

Örnekler;

     İstanbul da gezilmesi gereken en güzel yer Sultanahmet Camisi’dir.

   icon-checkmark En güzel renktir mavi.

   Yağmurlu havalar bana huzur veriyor.

       Anıtkabir’in büyülü güzelliği Ankara’nın güzelliğine artırıyor.

NESNEL (Objektif)

   icon-reply Kişiden kişiye değişmeyen doğruluğu ya da yanlışlığı kanıtlanabilen cümlelerdir.

Örnekler;

icon-checkmarkTürkiye 7 coğrafi bölgeden oluşuyor.

icon-checkmarkİstiklal Marşı’nın yazarı Mehmet Akif Ersoy’dur.

icon-checkmarkAnkara bizim başkentimizdir.

icon-checkmarkAldığı saat üç yüz liraymış.

SEBEP-SONUÇ CÜMLELERİ

   icon-reply Sebep sonuç ilişkili cümlelerde neden (yargı) bir sebebe bağlı olarak gerçekleşir.

Örnekler;

  icon-checkmarkHava sıcak olduğundan, barajlardaki su seviyesi düştü.   Neden- sonuç

 Soğuktan dolayı elleri çatlamıştı      Neden-sonuç

 İnce giyindiği için üşümüştü Neden- sonuç

 Sınavı çok kötü geçtiğinden ağlamıştı.  Neden- sonuç

AMAÇ-SONUÇ CÜMLELERİ 

   icon-reply Bir durumun amacı ve sonucu ile birlikte verildiği cümlelerdir.

NOT : Amaç – sonuç cümlelerini diğer cümlelerden ayırmak için ‘amacıyla’ sözcüğü getirilir. Cümle anlamlı oluyorsa amaç- sonuç cümlesidir.

Örnekler

 Atatürk vatanı kurtarmak için, 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktı.  amaç -sonuç

 Sınavı kazanmak için, gece gündüz çalışıyor. amaç, sonuç

 Zayıflamak için hızlı hızlı yürüyordu. amaç, sonuç

KOŞUL-SONUÇ CÜMLESİ

  Herhangi bir eylemin veya durumun gerçekleşmesinin bir şarta, bir koşula bağlı olduğu cümlelere denir.

Örnekler;

 Toprak eğer uğrunda ölen varsa vatandır. Koşul Sonuç

 Hızlı yürürsen ona yetişebilirsin.Koşul Sonuç

  Ödevlerini yaparsan çikolata yiyebilirsin.Koşul Sonuç

 Yağmurlu havalar bana huzur veriyor.Koşul Sonuç

ÖRTÜLÜ ANLAM

icon-reply Cümle içerisinde söylenen ifadeler dışında başka anlamlarında cümleden çıkarılmasıdır.

Örnekler;

   icon-checkmark Artık ulaşım çok kolay. (Önceden zormuş)

   icon-checkmark Bu arazilerde sadece pirinç yetişiyor. (başka bir şey yetişmiyor.)

   icon-checkmark Yine bütün parasını harcamış. ( önceden de harcarmış)

NİTEL ANLAM

  icon-reply Bir kavramın sayılıp ölçülemediği sadece o kavramla ilgili herhangi bir özelliğin belirtildiği yani kavramın nasıl olduğunu bildiren sözcüklere nitel anlamlı sözcükler denir.

Örnekler;

   icon-checkmark Onun güzel bir arabası var.

   Şirin bebek beşiğinde mışıl mışıl uyuyor.

   O öğrenci çalışkanlığı ve düzeniyle herkes dikkate çekiyor.

NİCEL ANLAM

 Bir kavramın sayılıp ölçülebilen azalıp çoğalabilen özelliklerini bildiren cümlelere nicel anlamlı sözcükler denir.

Örnekler;

  Hava bugün 35 derece olacakmış.

 icon-checkmark Benim boyum 170 cm’dir.

 icon-checkmark Pazardan 3 kilo kiraz aldık.

GENEL ANLAM

  icon-reply Aralarındaki ortak özelliklere göre daha çok varlığı kapsayan anlam kapsamı geniş olan sözcüklere genel anlamlı sözcükler denir.

  Canlı – genel, insan- özel

  Bina – genel, daire –özel

  Ülke -genel, köy- özel

ÖZEL ANLAM

   Daha az varlığı kapsayan yani anlam kapsamı az olan sözcüklere özel anlamlı sözcükler denir.

Serçe- özel, kuş -genel

Yozgat- özel, ülke-genel

DOĞRUDAN ANLATIM

  icon-reply Kişinin başkasına ait sözleri hiç değiştirmeden başkasına anlatmasına doğrudan anlatım denir.

Örnekler;

 icon-checkmark Annem ‘Eve okuldan sonra hemen gel’ dedi.

 icon-checkmark Sen ‘benim en kıymetlimsin’ dedi.

  Babam ‘Yarın sinemaya gidelim’ dedi.

DOLAYLI ANLATIM

 icon-reply Bir kişinin başkasına ait sözleri kendi cümlesi haline getirerek yani cümleyi olduğu gibi değil de değişiklik yaparak aktarmasına dolaylı anlatım denir.

Örnekler;

 icon-checkmark Doktor ilaçlarını düzenli kullanmasını söyledi.

 icon-checkmark Bu konuyla ilgili onunla konuşmadığını söyledi.

 icon-checkmark Sessizce dışarı çıkmamızı istedi.

CÜMLEDE ANLAM TEST SORULARI İÇİN TIKLAYINIZ.

CÜMLEDE ANLAM ALIŞTIRMALAR İÇİN TIKLAYINIZ.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir